Aracınız Pert Olunca Ne Kadar Ödeme Alırsınız?

Trafik kazaları sonrasında araç sahiplerinin en çok merak ettiği konulardan biri, aracın “pert” olması halinde ne kadar tazminat ödeneceğidir. Pert kararı; hasarın boyutu, onarım maliyeti ve aracın piyasa değeri gibi teknik kriterlere göre belirlenir. Yazımızın devamından pert kavramının ne anlama geldiği, pert bedelinin nasıl hesaplandığı ve sigorta poliçenizin ödeme sürecine nasıl etki ettiği ile ilgili bilmeniz gereken tüm detaylara ulaşabilirsiniz. 

Pert Olma Nedir?

Sigortacılıkta “pert”, bir aracın tam hasarlı sayılması durumunu ifade eder. Bu durum iki farklı şekilde ortaya çıkabilir:

Tam hasar: Aracın onarım maliyetinin, aracın rayiç (piyasa) değerine yaklaşması ya da bu değeri aşması halinde söz konusu olur. Sigorta şirketi açısından aracı onarmak ekonomik değildir.

Ağır hasar: Teknik olarak onarılabilir olsa da hasar oranı yüksek olduğu için araç ağır hasar kaydı alır. Ancak her ağır hasarlı araç pert değildir.

Genel uygulamada, onarım masrafı aracın rayiç bedelinin belirli bir oranını (%70 ve üzeri) aşıyorsa araç pert olarak değerlendirilir. Bu oran poliçe şartlarına ve şirket uygulamalarına göre değişebilir. Pert kararı, eksper raporu doğrultusunda sigorta şirketi tarafından verilir.

Araç Pert Bedeli Nasıl Hesaplanır?

Pert bedeli hesaplanırken temel referans noktası aracın kaza tarihindeki rayiç değeridir. Rayiç değer; aracın marka, model, üretim yılı, kilometre, donanım seviyesi ve genel kondisyonu gibi kriterlere göre ikinci el piyasasında alınıp satılabileceği ortalama değeri ifade eder.

Hesaplama sürecinde dikkate alınan başlıca unsurlar şunlardır:

• Aracın kaza tarihindeki piyasa değeri

• Hasarın boyutu ve onarım maliyeti

• Aracın hurda (sovtaj) değeri

• Poliçede yer alan teminat kapsamı

Sigorta şirketi, rayiç bedelden aracın hurda değerini düşerek ödeme yapabilir. Çünkü perte çıkan araç çoğu durumda ihale yoluyla satılarak belirli bir bedel elde edilir. Bu hurda bedeli, toplam tazminat hesaplamasında önemli bir parametredir.

Örneğin; rayiç değeri 800.000 TL olan bir araç perte çıkmış ve hurda değeri 150.000 TL olarak belirlenmişse, sigorta şirketi 800.000 TL üzerinden değerlendirme yapar ve poliçe şartlarına göre sovtaj bedelini mahsup ederek ödeme sürecini tamamlar.

Pert Araç Rayiç Bedeli Hesaplama Nasıl Yapılır?

Rayiç bedel hesaplaması, sigorta eksperleri tarafından piyasa verileri esas alınarak yapılır. Bu süreçte:

• İkinci el araç satış platformlarındaki benzer ilanlar

• Yetkili servis ve bayilerden alınan fiyat verileri

• Aracın donanım ve aksesuar özellikleri

• Kilometre ve hasar geçmişi

gibi kriterler değerlendirilir.

Burada önemli olan husus, rayiç değerin poliçede yazan sigorta bedelinden farklı olabileceğidir. Poliçede yazan bedel genellikle poliçe düzenlenirken beyan edilen değerdir; ancak pert halinde esas alınan değer çoğu zaman kaza tarihindeki güncel piyasa değeridir.

Eğer sigortalı, belirlenen rayiç bedelin piyasa gerçeklerini yansıtmadığını düşünüyorsa; ek emsal ilanlar sunarak itiraz edebilir. Bu durumda şirket yeniden değerlendirme yapabilir veya konu Sigorta Tahkim Komisyonuna taşınabilir.

Kasko Sigortasında Aracın Pert Olması veya Çalınması Durumunda Kasko Poliçesinde Yazan Sigorta Bedeli Mi Ödenir?

Kasko poliçesinde yer alan “sigorta bedeli” her zaman doğrudan ödenecek tutar anlamına gelmez. Ödeme şu unsurlara göre şekillenir:

• Poliçede yer alan teminat türü

• Muafiyet uygulaması olup olmadığı

• Eksik sigorta veya aşkın sigorta durumu

• Yeni değer klozu bulunup bulunmadığı

Yeni Değer Klozu

Eğer araç sıfır kilometre alınmış ve poliçede “yeni değer klozu” varsa; belirli bir süre içinde (genellikle ilk 12 ay) araç pert olursa sıfır araç bedeli üzerinden ödeme yapılabilir. Bu durum özellikle yüksek enflasyon dönemlerinde ciddi avantaj sağlar.

Eksik Sigorta

Eğer araç poliçede gerçek değerinin altında bir bedelle sigortalanmışsa, pert halinde eksik sigorta kuralı devreye girebilir ve ödeme oransal olarak düşük yapılabilir.

Sonuç olarak, ödeme tutarı çoğu durumda aracın kaza tarihindeki rayiç değeri esas alınarak belirlenir; poliçede yazan tutar tek başına bağlayıcı değildir.

Kaskosuz Araç Pert Olursa Ne Olur?

Kasko sigortası bulunmayan bir araç pert olursa durum tamamen kazadaki kusur oranına bağlıdır.

• Eğer kazada karşı taraf %100 kusurluysa, zarar karşı tarafın zorunlu trafik sigortası tarafından poliçe limitleri dahilinde karşılanır.

• Eğer araç sahibi kusurluysa ya da tek taraflı bir kaza söz konusuysa, zararı kendisi üstlenir.

Zorunlu trafik sigortası, yalnızca karşı tarafın zararını karşılar; kendi aracınızın hasarını ödemez. Bu nedenle kaskosuz araçlarda pert durumunda ciddi finansal kayıplar oluşabilir. Özellikle yüksek bedelli araçlarda kasko sigortası önemli bir finansal güvence sağlar.

Perte Çıkan Araç Kimde Kalır?

Pert kararı verildiğinde iki farklı uygulama söz konusu olabilir:

1. Araç sigorta şirketine devredilir: Sigorta şirketi tazminatı öder ve aracı sovtaj (hurda) ihalesi ile satar.

2. Araç sigortalıda kalır (hurda bedeli düşülerek ödeme yapılır): Sigortalı aracı kendisi değerlendirmek isterse, rayiç bedelden hurda değeri düşülerek ödeme yapılabilir.

Uygulamada çoğu zaman araç sigorta şirketine devredilir. Bu durumda araç üzerindeki mülkiyet devri tamamlandıktan sonra ödeme süreci sonuçlandırılır.

Pert Olan Aracın Parası Sigorta Tarafından Ne Zaman Ödenir? 

Pert dosyalarında ödeme süresi, hasar dosyasının tamamlanma hızına bağlıdır. Genel süreç şu şekildedir:

• Kaza sonrası hasar ihbarı yapılır.

• Eksper atanır ve araç incelenir.

• Pert kararı verilir ve rayiç bedel belirlenir.

• Sigortalı ile mutabakat sağlanır.

• Gerekli evraklar (ruhsat, anahtarlar, noter satış işlemleri vb.) tamamlanır.

Sigorta şirketleri, gerekli belgeler tamamlandıktan sonra genellikle 10 iş günü içinde ödeme yapar. Ancak uygulamada bu süre dosyanın niteliğine göre değişebilir.

Çalınma durumlarında ise yasal bekleme süresi (genellikle 30 gün) söz konusu olabilir. Araç bu süre içinde bulunamazsa pert işlemi başlatılır.

Araç pert olduğunda alınacak ödeme; rayiç bedel, hurda değeri, poliçe kapsamı ve kusur oranı gibi birçok teknik değişkene bağlıdır. Bu nedenle:

• Poliçenizi düzenlerken doğru sigorta bedeli belirlemek,

• Yeni değer klozu gibi özel teminatları değerlendirmek,

• Hasar sürecinde eksper raporunu dikkatle incelemek,

finansal kayıpların önüne geçmek açısından kritik öneme sahiptir.

Sigortaladim.com üzerinden kasko ve trafik sigortası tekliflerini karşılaştırarak aracınıza uygun poliçeyi belirleyebilir, olası bir pert durumunda maddi güvenliğinizi garanti altına alabilirsiniz. Siz de hemen sigortaladim.com’dan kasko sigortası teklifi alın, aracınızı güvence altına alarak trafiğe her zaman içiniz rahat çıkın.